Xuất khẩu gạo từ 01/10/2026: kho, cơ sở xay xát được thuê

Từ 01/10/2026, thương nhân muốn kinh doanh xuất khẩu gạo phải có ít nhất 01 kho chuyên dùng chứa thóc, gạo và 01 cơ sở xay xát đáp ứng quy định về an toàn thực phẩm, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật; kho và cơ sở có thể sở hữu hoặc đi thuê. Đây là Điều 4 Nghị định 365/2026/NĐ-CP, văn bản thay Nghị định 107/2018/NĐ-CP và Nghị định 01/2025/NĐ-CP (Điều 27).

Thuê kho, thuê cơ sở xay xát được không

Khoản 2 Điều 4 cho phép kho và cơ sở xay xát thuộc sở hữu của thương nhân hoặc thuê của tổ chức, cá nhân khác, với hợp đồng thuê bằng văn bản và thời hạn thuê bảo đảm thời hạn của Giấy chứng nhận. Thương nhân đã có Giấy chứng nhận không được cho thương nhân khác thuê lại chính kho, cơ sở xay xát đã ghi trong Giấy chứng nhận của mình để xin cấp.

Khoản 4 Điều 3: thương nhân xuất khẩu gạo hữu cơ, gạo đồ, gạo bổ sung vi chất dinh dưỡng không phải đáp ứng điều kiện này, không cần Giấy chứng nhận, không phải dự trữ lưu thông và không phải báo cáo theo Điều 25. Khoản 3 Điều 3: chỉ thương nhân có Giấy chứng nhận mới được nhận ủy thác xuất khẩu gạo.

Hồ sơ và thời gian cấp

Bộ Công Thương cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo (khoản 1 Điều 6). Hồ sơ theo khoản 2 Điều 6 gồm đơn theo Mẫu 01 và giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất, quyền sở hữu kho và cơ sở xay xát, hoặc hợp đồng thuê kèm giấy tờ chứng minh của bên cho thuê. Nộp trực tiếp, qua bưu điện hoặc trực tuyến. Trong 10 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Bộ cấp Giấy chứng nhận; hồ sơ chưa đủ thì trong 05 ngày làm việc Bộ trả lời bằng văn bản (khoản 4 Điều 6).

Giấy chứng nhận có hiệu lực 05 năm, hết hạn phải đề nghị cấp mới (khoản 5 Điều 6). Cấp, cấp lại, sửa đổi không phải nộp lệ phí (Điều 9). Thương nhân tự kê khai và chịu trách nhiệm; Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi có kho kiểm tra thực tế trong 45 ngày kể từ ngày cấp (Điều 5).

Nghĩa vụ sau khi được cấp

Điều 12: thường xuyên duy trì dự trữ lưu thông tối thiểu bằng 5% lượng gạo đã xuất khẩu trong 06 tháng trước đó. Điểm b khoản 1 Điều 25: ngày 05 hằng tháng báo cáo Bộ Công Thương và các Sở Công Thương liên quan về hợp đồng xuất khẩu và tồn kho. Khi thay đổi kho, cơ sở xay xát hoặc không còn đáp ứng điều kiện, phải báo cáo ngay bằng văn bản (điểm a).

Khi nào bị thu hồi Giấy chứng nhận

Khoản 1 Điều 8 nêu các trường hợp như giải thể, phá sản; không đứng tên người xuất khẩu trên tờ khai trong 12 tháng liên tục, trừ khi đã thông báo tạm ngừng kinh doanh; không duy trì điều kiện tại Điều 4; kê khai không đúng thực tế; không duy trì mức dự trữ; 45 ngày sau văn bản đôn đốc mà vẫn không báo cáo. Bị thu hồi thì phải chờ 12 tháng, tái phạm việc không duy trì điều kiện thì 24 tháng, mới được cấp mới (khoản 3 Điều 8).

Giấy chứng nhận cấp theo Nghị định 107/2018/NĐ-CP tiếp tục dùng đến hết thời hạn ghi trên giấy (khoản 1 Điều 26).

Bài tổng hợp theo văn bản còn hiệu lực đến 18/10/2026, không thay văn bản gốc. Trường hợp riêng đối chiếu Bộ Công Thương, Sở Công Thương nơi có kho.